Mỹ rà soát thuế chống bán phá giá 3 nhóm hàng, hạn 10/9

Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) khởi xướng rà soát hành chính thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp với ba nhóm hàng nhập từ Việt Nam: pin năng lượng mặt trời, mật ong thô và túi dệt. Đợt rà soát mở trên cơ sở đơn đề nghị của các bên liên quan. Doanh nghiệp nằm trong danh sách dự kiến nhưng thực tế không xuất lô nào sang Mỹ trong kỳ phải gửi thông báo cho DOC trong vòng 30 ngày kể từ ngày khởi xướng, hạn dự kiến 10/9. Tính từ hôm nay còn hơn hai tuần.

Pin năng lượng mặt trời là nhóm duy nhất bị rà soát cả hai loại thuế cùng lúc. Thuế chống bán phá giá mang mã vụ việc A-552-841, kỳ rà soát từ 4/12/2024 đến 31/5/2026. Thuế chống trợ cấp mã C-552-842, kỳ từ 4/10/2024 đến 31/12/2025. Mật ong thô và túi dệt mỗi nhóm một hồ sơ chống bán phá giá, mã A-552-833 và A-552-823, cùng kỳ rà soát 1/6/2025 đến 31/5/2026.

Kỳ rà soát là dòng chữ chủ hàng phải đọc trước tiên, vì nó không nói về tương lai mà nói về những gì đã xuất đi. Mọi lô nằm trong khoảng đó đều bị lôi ra tính lại. Riêng pin mặt trời, kỳ chống bán phá giá kéo gần 18 tháng, dài hơn hẳn 12 tháng của hai nhóm còn lại.

Trong vòng 35 ngày kể từ ngày công bố khởi xướng, DOC chọn bị đơn bắt buộc bằng cách xếp doanh nghiệp theo lượng xuất khẩu từ cao xuống thấp, lấy số liệu của Cơ quan Hải quan và Bảo vệ biên giới Hoa Kỳ (CBP). Bán nhiều nhất thì lãnh bản câu hỏi trước. Các bên có 90 ngày để rút đơn yêu cầu rà soát. DOC dự kiến ban hành kết luận muộn nhất ngày 30/6/2027.

Một đợt rà soát hành chính quyết hai khoản tiền chứ không phải một. Kết quả cuối cùng vừa là cơ sở để CBP xác định mức thuế phải nộp cho các lô đã nhập trong kỳ rà soát, vừa là cơ sở đặt mức ký quỹ tiền mặt cho các lô đi sau, tính từ ngày kết quả đăng trên Công báo Liên bang. Đợt rà soát mật ong thô vừa khép lại nói rõ cả hai vế đó.

Con số của đợt đó đáng đọc kỹ. Kết luận cuối cùng ra ngày 8/6 cho kỳ 1/6/2023 đến 31/5/2024 đặt biên độ 8,83% và 26,77% cho hai bị đơn bắt buộc. Mười hai công ty đủ điều kiện hưởng thuế suất riêng rẽ chịu 17,80%, tính bình quân giản đơn của hai bị đơn. Doanh nghiệp không được hưởng thuế suất riêng rẽ rơi vào thực thể toàn Việt Nam, mức 60,03%. Khoảng cách giữa 17,80% và 60,03% chính là giá của việc có mặt đúng hạn trong hồ sơ.

Khoảng cách giữa 17,80% và 60,03% chính là giá của việc có mặt đúng hạn trong hồ sơ.

DOC vẫn tính biên độ cho Việt Nam bằng giá trị thay thế của nước thứ ba. Sắp tới cơ quan này sẽ hỏi các bên về nước dùng làm giá trị thay thế, gửi bản câu hỏi Lượng và Giá trị, rồi tới bản câu hỏi dành cho bị đơn bắt buộc.

Pin năng lượng mặt trời gánh nặng nhất vì đứng dưới hai lệnh thuế cùng lúc. Kết luận cuối cùng ngày 22/4/2025 đặt thuế chống bán phá giá 52,54% đến 120,38% cho hai bị đơn bắt buộc, 77,12% cho chín công ty hưởng thuế suất riêng rẽ, và 271,28% toàn quốc cho nhóm không hợp tác, tính theo thông tin sẵn có bất lợi. Phía chống trợ cấp còn nặng hơn: 68,15% đến 230,66% cho hai bị đơn bắt buộc, 124,57% cho các công ty khác, 542,64% cho bốn công ty không hợp tác. Dòng hàng này khai ở 8541.42.0010, 8541.43.0010 cùng các dòng thuộc 8501.71, 8501.72, 8501.80 và 8507.20. Quy mô đủ lớn để đợt rà soát này không phải chuyện nhỏ: năm 2023, trước khi bị điều tra, Mỹ nhập 4,2 tỷ USD pin mặt trời từ Việt Nam, chiếm 26% tổng nhập khẩu mặt hàng này và cao nhất trong bốn nước bị điều tra.

Mật ong thô bước vào kỳ mới với nền thuế vừa dịu đi đáng kể. Mức của kỳ 1/6/2023 đến 31/5/2024 đã lùi xa so với vụ gốc, khi biên độ chạy từ 58,74% đến 61,27%, và xa hơn nữa so với đợt rà soát liền trước, 60,03% đến 156,96%. Nhưng so với kết luận sơ bộ ngày 18/11/2025 thì mức cuối cùng lại nhích lên, do DOC điều chỉnh cách tính biên độ: hai bị đơn bắt buộc từ 6,72% và 21,55% thành 8,83% và 26,77%, nhóm thuế suất riêng rẽ từ 14,14% lên 17,80%. Đường thuế mật ong đi xuống nhưng không đi thẳng, và mỗi đợt rà soát đều có thể bẻ lại.

Túi dệt, tên trong hồ sơ Hoa Kỳ là laminated woven sacks, mang mức thuế cao nhất trong ba nhóm. Mỹ điều tra năm 2018 và áp thuế từ 2019, chống bán phá giá 109,46% đến 292,61%, chống trợ cấp 3,02% đến 198,87%. Lệnh thuế đã bước vào rà soát cuối kỳ lần thứ nhất, khởi xướng ngày 1/5/2024, cơ chế năm năm một lần: nếu DOC kết luận việc dỡ thuế có thể làm tái diễn phá giá và trợ cấp gây thiệt hại đáng kể cho ngành sản xuất Mỹ thì lệnh chạy tiếp thêm năm năm. Phạm vi hàng phủ mười một mã, trải từ 6305.33.0040 sang các dòng nhựa 3917.39.0050, 3921.90.1100, 3923.21.0080 và cả 5903.90.2500. Nhà máy làm bao dệt ghép màng nên đối chiếu mã mình đang khai với danh sách đó, vì tên gọi thương mại và mã hải quan không phải lúc nào cũng trùng nhau. Bài học từ vụ gỗ dán còn nóng: thuế cộng gộp đủ sức đóng cửa một tuyến hàng, chi tiết ở kết luận cuối cùng thuế gỗ dán.

• Trích lại toàn bộ tờ khai xuất đi Mỹ đúng kỳ rà soát của nhóm hàng mình: 4/12/2024 đến 31/5/2026 cho thuế chống bán phá giá pin mặt trời, 4/10/2024 đến 31/12/2025 cho thuế chống trợ cấp, 1/6/2025 đến 31/5/2026 cho mật ong thô và túi dệt.
• Không phát sinh lô nào trong kỳ thì gửi thông báo cho DOC trước 10/9, đừng để tên nằm im trong danh sách rà soát dự kiến.
• Đối chiếu mã HS đang khai với phạm vi từng vụ việc, đặc biệt túi dệt với mười một mã trải trên bốn chương khác nhau.
• Dựng sẵn bảng lượng và giá trị theo từng lô trong kỳ, vì bản câu hỏi Lượng và Giá trị là thứ DOC gửi trước.
• Doanh nghiệp xuất nhiều nhất chuẩn bị tinh thần vào diện bị đơn bắt buộc, vì DOC xếp danh sách theo lượng xuất khẩu giảm dần theo số liệu CBP.
• Bám Cục Phòng vệ thương mại trong suốt tiến trình thay vì tự chạy một mình, nhất là ở khâu chọn nước làm giá trị thay thế.

Homexim làm chứng từ và khai báo hải quan cho hàng đi tuyến Mỹ, gồm cả phần trích lịch sử tờ khai theo khoảng thời gian và rà mã HS trước khi mở tờ khai. Chủ hàng muốn biết lô của mình có rơi vào kỳ rà soát nào không, gửi mã HS đang khai kèm khoảng thời gian xuất hàng để đối chiếu.