Rau quả lần đầu vượt tỷ USD một tháng, sầu riêng kéo nhịp

Kim ngạch xuất khẩu rau quả tháng 7/2026 ước đạt 1,06 tỷ USD, tăng 38% so với cùng kỳ và lần đầu vượt mốc tỷ USD trong một tháng, theo tính toán sơ bộ của Hiệp hội Rau quả Việt Nam từ số liệu hải quan. Cú bứt tốc đến từ sầu riêng: giá bật lại sau chuỗi ngày lao dốc, Trung Quốc gom hàng trở lại, cộng thêm cơ chế thông quan nông sản ngay trong ngày vừa kích hoạt giữa tháng 7. Với chủ hàng rau quả, con số này báo trước một nửa cuối năm mà cả giá lẫn lượng cùng chạy, và chỗ trên container lạnh sẽ không chờ ai.

Lũy kế 7 tháng đầu năm, xuất khẩu rau quả ước đạt 4,76 tỷ USD, tăng 23% so với cùng kỳ 2025. Chiều nhập khẩu đạt 1,84 tỷ USD, tăng 27%, đưa ngành xuất siêu gần 2,92 tỷ USD. Riêng tháng 7 là tháng có giá trị xuất khẩu cao kỷ lục từ trước đến nay.

Kim ngạch xuất khẩu rau quả tháng 7/2026 ước đạt 1,06 tỷ USD, tăng 38% so với cùng kỳ và lần đầu vượt mốc tỷ USD trong một tháng.

Theo ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, sầu riêng tiếp tục là động lực lớn nhất của ngành khi đóng góp hơn 50% tổng kim ngạch xuất khẩu rau quả. Ông còn chỉ ra một nghịch lý có lợi cho khối chế biến: giá nguyên liệu thấp, doanh nghiệp càng có điều kiện tăng sản lượng sầu riêng đông lạnh xuất khẩu. Nhịp của cả ngành nửa cuối năm, vì vậy, sẽ lên xuống theo trái sầu riêng và sức mua từ Trung Quốc.

Tuần qua, giá sầu riêng tại vườn tăng 5.000 đến 7.000 đồng mỗi kg, tương đương khoảng 8%. Sầu riêng Thái loại A lên 73.000 đến 80.000 đồng mỗi kg tùy vùng, Ri6 loại A đứng ở 55.000 đến 58.000 đồng. Lực kéo chính là thương lái gom hàng cho các đơn đi Trung Quốc, thị trường đang chiếm hơn 50% kim ngạch rau quả xuất khẩu, bên cạnh Mỹ, Hàn Quốc, Nhật Bản và Hà Lan.

Chính sách cũng đang thuận chiều. Cục Hải quan yêu cầu thông quan nông sản xuất khẩu ngay trong ngày, kể cả ngoài giờ hành chính, ngày nghỉ và ngày lễ; các bộ ngành đẩy nhanh cấp mã số vùng trồng. Hàng tươi bớt nằm chờ ở cửa khẩu đồng nghĩa chất lượng giữ được tới tay người mua, và đó là một phần lý do giá tại vườn dám bật lên.

Sầu riêng hưởng trọn cả ba lực đẩy: giá hồi, Trung Quốc tăng mua, thông quan trong ngày. Trong đà đó, sầu riêng đông lạnh đóng góp ngày càng lớn vào kim ngạch. Với chủ hàng, hai dòng này chạy hai kênh khác nhau: hàng tươi đua từng giờ qua cửa khẩu đường bộ, còn hàng đông lạnh đi container lạnh đường biển, ăn theo lịch tàu và chỗ reefer. Khi cả ngành cùng tăng tốc, chỗ reefer và vỏ lạnh sẽ căng trước tiên, chủ hàng đông lạnh nên forecast sản lượng cho hãng tàu sớm thay vì booking sát ngày.

Nhóm rau quả đi Mỹ, Hàn Quốc, Nhật Bản, Hà Lan không có sóng giá như sầu riêng nhưng hưởng chung đà tăng 23% của ngành. Các thị trường này đi tuyến biển dài, yêu cầu kiểm dịch và chiếu xạ riêng từng nước, nên phần thắng thua nằm ở bộ hồ sơ và chuỗi lạnh hơn là ở giá cước. Lô hàng chuẩn ngay từ khâu đóng gói sẽ giữ được đà quay vòng đều đặn sang các thị trường khó tính này.

Lượng hàng tăng 38% so với cùng kỳ nghĩa là hạ tầng lạnh và chỗ tàu sẽ được tranh thủ trước. Việc nên làm xếp theo thứ tự sau.

• Hàng đông lạnh đi biển: forecast sản lượng và giữ chỗ reefer với hãng tàu sớm, nhất là các tuần cao điểm cuối quý 3.
• Hàng tươi đi cửa khẩu: chuẩn bị đủ hồ sơ kiểm dịch, mã số vùng trồng và mã cơ sở đóng gói trước khi hàng lên đường, để tận dụng được khung thông quan trong ngày.
• Rà điều kiện nhập khẩu của từng thị trường trước khi chốt đơn, vì Trung Quốc, Mỹ, Nhật mỗi nơi một chuẩn kiểm dịch riêng.
• Theo sát giá tại vườn khi chốt hợp đồng giao xa: giá đã tăng 8% trong một tuần, biên lợi nhuận đổi rất nhanh theo vụ.

Homexim làm khai báo hải quan cho hàng nông sản xuất khẩu, cả hàng tươi lẫn hàng đông lạnh, và đã tổng hợp cơ chế thông quan nông sản trong ngày mà chủ hàng nên tận dụng mùa này. Gửi mặt hàng và thị trường dự kiến, đội chứng từ sẽ rà bộ hồ sơ kiểm dịch và tư vấn phương án chỗ lạnh trước khi lô hàng vào cao điểm.